Rekonstrukcja ACL (więzadła krzyżowego przedniego) we Wrocławiu

Więzadło krzyżowe przednie zrywa się najczęściej wtedy, gdy kolano skręca się przy stopie opartej o podłoże: przy nagłej zmianie kierunku biegu, gwałtownym hamowaniu albo niefortunnym lądowaniu po skoku. Uraz zdarza się często w piłce nożnej, koszykówce, piłce ręcznej i na nartach, nierzadko bez zderzenia z innym zawodnikiem. Typowe objawy:

• Trzask lub uczucie „przeskoczenia” w kolanie w chwili urazu.
• Obrzęk narastający w ciągu kilku godzin, ból i trudność w dokończeniu treningu lub meczu.
• Po ustąpieniu obrzęku poczucie, że kolano jest niepewne i „ucieka” przy obrocie tułowia, schodzeniu ze schodów lub zmianie kierunku.
• Kolejne epizody uciekania kolana, po których obrzęk wraca.

Bezpośrednio po urazie odciąż i schładzaj kolano, trzymaj nogę uniesioną, a jeśli obrzęk utrudnia chodzenie, korzystaj z kul. Następnym krokiem jest konsultacja ortopedyczna.

Ortopeda sprawdza stabilność kolana testami, w których ocenia, jak bardzo piszczel przesuwa się do przodu względem kości udowej (m.in. test Lachmana i test szuflady przedniej). Rozpoznanie potwierdza rezonans magnetyczny, który pokazuje też stan łąkotek i chrząstki stawowej - często uszkadzają się razem z więzadłem. Jeśli masz już wynik MRI, zabierz go na wizytę.

Konsultacja ortopedyczna z kwalifikacją do operacji

Badania laboratoryjne

Rezonans magnetyczny kolana z oceną uszkodzeń towarzyszących

Konsultacja anestezjologiczna

Odstawienie leków przeciwkrzepliwych na 10-14 dni przed operacją

Zakaz palenia i spożywania alkoholu minimum 2 tygodnie przed zabiegiem

Rekonstrukcja ACL wykonywana jest w znieczuleniu podpajęczynówkowym lub ogólnym i trwa około 60-90 minut.

Chirurg wykonuje zabieg metodą artroskopową - przez niewielkie nacięcia wprowadza kamerę oraz narzędzia.

Najpierw ogląda wnętrze stawu: łąkotki i chrząstkę. Rozerwaną łąkotkę, którą da się naprawić, może zszyć w trakcie tej samej operacji (artroskopia z szyciem łąkotki).

Następnie pobiera przeszczep (autograft) z własnych ścięgien pacjenta, przygotowuje kanały kostne w kości udowej i piszczelowej i wprowadza przeszczep w miejsce zerwanego więzadła.

Nowe więzadło powstaje najczęściej ze ścięgien mięśni półścięgnistego i smukłego, pobieranych z tylnej strony uda przez małe cięcie poniżej kolana; przez pewien czas po ich pobraniu zginanie kolana bywa słabsze. Drugą możliwością jest środkowa część więzadła rzepki - z przodu kolana. Ten przeszczep ma na końcach fragmenty kości, które wgajają się w kanały, ale częściej daje dolegliwości przy klękaniu. Wybór przeszczepu lekarz omawia z Tobą przed operacją, biorąc pod uwagę m.in. uprawiany sport.

Przeszczep mocowany jest specjalnymi implantami (np. śrubami biowchłanialnymi).

Zabieg kończy się założeniem opatrunku i stabilizatora. Do domu wracasz z ortezą i kulami, a o tym, kiedy to możliwe, decyduje lekarz po ocenie Twojego stanu.

Operację wykonuje ortopeda dr n. med. Krzysztof Ciechan.

Rehabilitacja zaczyna się w pierwszych dniach po operacji i w dużej mierze decyduje o wyniku. Prowadzi się ją etapami, a przejście do kolejnego zależy od postępów, nie tylko od upływu czasu. Podane terminy są orientacyjne.

• Pierwsze dni: chłodzenie i kontrola obrzęku, napinanie mięśnia czworogłowego uda, praca nad pełnym wyprostem kolana, chodzenie o kulach w ortezie.
• Do około 6 tygodni: orteza (stabilizator), stopniowe obciążanie nogi według zaleceń lekarza i fizjoterapeuty, odstawienie kul po 2-4 tygodniach, coraz większy zakres zginania.
• Od 6 tygodni do 3 miesięcy: wzmacnianie mięśni, rower stacjonarny, ćwiczenia równowagi i czucia ułożenia stawu.
• Po 3-4 miesiącach: bieganie w linii prostej, jeśli zgodzą się na to lekarz i fizjoterapeuta.
• Od 6 do 12 miesięcy: powrót do sportów ze skrętami i kontaktem (zwykle po 8-9 miesiącach), po testach siły i kontroli kolana; regenerację może wtedy wspierać masaż sportowy po treningach, jeśli zgodzi się na to lekarz.

Najintensywniejsza część fizjoterapii trwa 3-6 miesięcy, a cały program - aż do powrotu do sportów skrętnych - zwykle 6-9 miesięcy. Do pracy biurowej wracasz zwykle po 2-3 tygodniach, do pracy fizycznej po 2-3 miesiącach.

Ćwiczenia przed operacją i po niej możesz prowadzić w Luna Clinic w ramach terapii przed- i pooperacyjnej, w porozumieniu z lekarzem operującym.

Rekonstrukcja ACL to operacja stawu, dlatego obok ogólnego ryzyka zabiegowego wiąże się z powikłaniami typowymi dla kolana:

• Krwiak w stawie i dłużej utrzymujący się obrzęk kolana.
• Infekcja rany lub stawu.
• Zakrzepica żył kończyny dolnej - zapobiegają jej wczesne uruchamianie i zalecenia lekarza.
• Sztywność stawu i trudność w odzyskaniu pełnego wyprostu.
• Ból przedniej części kolana, częstszy po pobraniu przeszczepu z więzadła rzepki.
• Przejściowe lub trwałe zaburzenia czucia wokół cięć.
• Rzadko uszkodzenie struktur towarzyszących.
• Rozciągnięcie lub ponowne zerwanie przeszczepu, najczęściej przy przedwczesnym obciążaniu albo zbyt wczesnym powrocie do sportu.

Ryzyko zmniejszają staranna kwalifikacja, sterylne warunki zabiegu, przestrzeganie zaleceń i systematyczna rehabilitacja. Masz prawo znać każdy aspekt zabiegu - na konsultacji omówimy je szczerze i bez pośpiechu.